Nước mắt nhân tạo: chọn loại nào và dùng ra sao

Đây là sản phẩm được mua nhiều nhất cho mắt, và cũng là nơi người ta chọn tuỳ tiện nhất. Cùng một cái tên chung nhưng các sản phẩm khác nhau khá nhiều, và có một yếu tố quyết định mà ít người để ý.

Nó làm gì

Bổ sung độ ẩm cho bề mặt mắt và làm dịu cảm giác cộm rát. Nó không điều trị nguyên nhân gây khô mắt. Hãy coi nó là biện pháp hỗ trợ giúp bạn dễ chịu trong khi xử lý nguyên nhân bằng cách khác.

Yếu tố quan trọng nhất: chất bảo quản

Lọ nhỏ mắt nhiều liều cần chất bảo quản để không nhiễm khuẩn sau khi mở. Điều này hợp lý và an toàn với người dùng vài lần mỗi ngày. Nhưng với người phải nhỏ rất nhiều lần và dùng lâu dài, một số chất bảo quản có thể gây kích thích chính bề mặt mắt đang cần được bảo vệ.

Vì vậy có các sản phẩm không chứa chất bảo quản, thường ở dạng tép dùng một lần hoặc lọ có van đặc biệt. Nếu bạn dự định nhỏ nhiều lần mỗi ngày, hãy nói rõ điều đó với dược sĩ.

Các dạng thường gặp

• Lọ nhỏ giọt nhiều liều. Tiện, rẻ hơn, phù hợp khi dùng vài lần mỗi ngày.
• Tép dùng một lần. Không chứa chất bảo quản, tiện mang theo, phù hợp khi dùng nhiều lần.
• Dạng đặc hơn hoặc dạng gel. Giữ ẩm lâu hơn nhưng có thể làm mờ tạm thời, nhiều người dùng vào buổi tối.
• Thuốc mỡ tra mắt. Dùng trước khi ngủ, làm mờ nhiều nên không dùng ban ngày.

Năm thông tin cần nói khi mua

• Triệu chứng và đã kéo dài bao lâu.
• Bạn dự định nhỏ bao nhiêu lần mỗi ngày.
• Bạn có đeo kính áp tròng không.
• Bạn có bệnh mắt sẵn hoặc đã phẫu thuật mắt chưa.
• Đang dùng thuốc nhỏ nào khác không.

Bốn câu cần hỏi

• Loại này có chất bảo quản không ạ.
• Nhỏ được mấy lần một ngày.
• Sau khi mở thì dùng trong bao lâu.
• Dùng mấy tuần mà không đỡ thì em nên đi khám ạ.

Nhỏ cho đúng

• Rửa tay sạch trước và sau.
• Ngửa đầu, kéo nhẹ mi dưới tạo thành túi nhỏ.
• Nhỏ một giọt vào túi đó, không nhỏ thẳng vào tròng đen.
• Không để đầu lọ chạm vào mi, lông mi hay bề mặt mắt.
• Nhắm mắt nhẹ vài chục giây, không chớp mạnh.
• Ấn nhẹ góc trong mắt vài chục giây.

Một giọt là đủ. Mắt chỉ giữ được lượng rất nhỏ, phần thừa chảy ra ngoài.

Khi dùng cùng thuốc khác

Nếu bạn còn dùng thuốc nhỏ khác theo đơn, hãy hỏi bác sĩ về thứ tự và khoảng cách. Nhỏ liên tiếp ngay sau nhau khiến loại sau rửa trôi loại trước. Thường cần chờ vài phút giữa hai loại.

Với người đeo kính áp tròng

Không phải loại nào cũng dùng được khi đang đeo kính. Hãy hỏi cụ thể. Nhiều loại yêu cầu tháo kính trước khi nhỏ và chờ một khoảng thời gian mới đeo lại. Khi mắt đang khó chịu nhiều, thường nên ngừng đeo kính.

Hạn dùng sau khi mở nắp

Ngắn hơn hạn in trên vỏ rất nhiều. Ghi ngày mở nắp lên lọ bằng bút và bỏ đi đúng hạn dù còn thuốc. Với dạng tép, dùng theo hướng dẫn và không giữ lại tép đã mở cho hôm sau.

Một lọ cho một người

Không dùng chung với ai, kể cả người trong nhà. Đầu lọ chạm vào mắt là đã nhiễm.

Bảo quản

Nơi mát, tránh nắng, đậy nắp kín. Đừng để trong cốp xe máy hay trên bệ cửa sổ. Một số người thích để tủ lạnh vì cảm giác mát khi nhỏ dễ chịu hơn, nhưng hãy đọc hướng dẫn của sản phẩm trước.

Những sai lầm thường gặp

• Nhỏ nhiều giọt cùng lúc cho nhanh khỏi.
• Dùng lọ đã mở từ nhiều tháng trước.
• Chuyển sang loại làm mắt bớt đỏ thay vì loại làm ẩm.
• Dùng chung lọ với người nhà.
• Để đầu lọ chạm vào mi mắt.
• Coi nó là cách chữa và không thay đổi gì khác.

Đừng nhầm với thuốc nhỏ làm trắng mắt

Có những sản phẩm làm mắt bớt đỏ bằng cách co mạch. Chúng không làm ẩm và không điều trị khô mắt, và dùng thường xuyên có thể khiến mắt đỏ trở lại nặng hơn khi ngừng. Hãy phân biệt rõ hai nhóm này khi mua.

Và tuyệt đối không tự dùng loại chứa corticoid

Nhóm thuốc nhỏ chứa thành phần chống viêm mạnh làm dễ chịu rất nhanh nên hay được truyền tai. Nhưng dùng khi không có chỉ định hoặc dùng kéo dài có thể gây hậu quả nghiêm trọng cho mắt. Chỉ dùng khi bác sĩ mắt kê và theo dõi.

Khi nào cần đi khám thay vì tiếp tục nhỏ

• Dùng vài tuần mà không cải thiện.
• Phải nhỏ ngày càng nhiều lần mới đỡ.
• Nhìn mờ không cải thiện khi chớp mắt.
• Đau nhức, sợ ánh sáng.
• Mắt đỏ tăng lên.

Kết hợp mới hiệu quả

Với phần lớn người, chỉ nhỏ thuốc mà không đổi gì khác sẽ không đủ. Hãy kết hợp với chớp mắt có ý thức, nghỉ mắt khi làm việc màn hình, tránh gió thổi thẳng, giữ ẩm phòng, và vệ sinh bờ mi nếu bác sĩ có chỉ định.

Tóm lại

Hỏi về chất bảo quản và nói rõ bạn định nhỏ bao nhiêu lần mỗi ngày. Nhỏ một giọt vào túi mi dưới, không để đầu lọ chạm mắt, ghi ngày mở nắp. Đừng nhầm với thuốc làm trắng mắt, đừng tự dùng loại chứa corticoid, và hãy kết hợp với việc điều chỉnh thói quen.

Câu hỏi thường gặp