Với phẫu thuật này, phần lớn những gì quyết định kết quả diễn ra trước khi bạn lên bàn mổ: các số đo, lựa chọn thấu kính, và những thông tin bạn khai báo. Bài này là danh sách việc cần làm.
Buổi khám trước mổ
Bác sĩ đánh giá toàn diện mắt bạn, không chỉ mức độ đục. Họ kiểm tra giác mạc, áp lực trong mắt, đáy mắt và võng mạc. Mục đích là xác định có bệnh mắt nào khác ảnh hưởng tới kết quả sau mổ hay không.
Đây là lúc bạn nên hỏi: ngoài đục thuỷ tinh thể, mắt em còn vấn đề gì không, và nó ảnh hưởng thế nào tới thị lực sau mổ.
Các phép đo
Thuỷ tinh thể nhân tạo có công suất, và công suất phù hợp được tính dựa trên các số đo riêng của mắt bạn: chiều dài trục nhãn cầu, độ cong giác mạc và các thông số khác. Đo càng chính xác thì kết quả càng sát với dự kiến.
Vì vậy bước này được làm cẩn thận, đôi khi đo lại. Đừng sốt ruột, đây là phần đáng để làm kỹ.
Nếu bạn đang đeo kính áp tròng
Hãy hỏi bác sĩ về việc ngừng đeo trước khi đo, vì kính áp tròng có thể làm thay đổi hình dạng giác mạc tạm thời và ảnh hưởng tới kết quả đo. Khoảng thời gian cần ngừng khác nhau tuỳ loại kính.
Chọn loại thuỷ tinh thể nhân tạo
Có nhiều loại với đặc tính khác nhau. Một số cho thị lực tốt ở một khoảng cách và bạn cần kính cho khoảng cách khác. Một số được thiết kế cho nhiều khoảng cách nhưng có những đánh đổi riêng. Có loại điều chỉnh thêm loạn thị.
Không có loại tốt nhất cho mọi người. Lựa chọn phụ thuộc vào mắt bạn, công việc, thói quen sinh hoạt và các bệnh mắt kèm theo.
Những câu nên hỏi về lựa chọn
- Với mắt em thì loại nào phù hợp và vì sao ạ.
- Sau mổ em nhìn rõ ở khoảng cách nào, còn cần kính cho việc gì.
- Loại này có nhược điểm gì không.
- Nếu em có bệnh mắt khác thì lựa chọn có thay đổi không.
- Chênh lệch chi phí giữa các loại là bao nhiêu và đổi lấy gì.
Hãy mô tả cho bác sĩ về sinh hoạt của bạn: bạn đọc nhiều hay lái xe nhiều, làm việc với màn hình hay làm việc ngoài trời. Thông tin này ảnh hưởng tới lựa chọn.
Khai báo thuốc đang dùng
Đây là phần quan trọng về an toàn. Hãy mang danh sách hoặc ảnh chụp toàn bộ hộp thuốc, kể cả thuốc bổ và thực phẩm chức năng.
Đặc biệt cần nói rõ nếu bạn đang dùng thuốc chống đông, thuốc điều trị bệnh tiết niệu ở nam giới, hoặc từng dùng chúng trước đây, vì một số loại ảnh hưởng tới quá trình phẫu thuật.
Đừng tự ngưng thuốc
Thuốc nào cần tạm ngưng và ngưng từ khi nào là quyết định của bác sĩ, thường có phối hợp với bác sĩ đã kê đơn. Tự ngưng thuốc chống đông hay thuốc tim mạch có hậu quả nghiêm trọng hơn nhiều.
Khai báo tiền sử
- Bệnh nền: tiểu đường, tăng huyết áp, bệnh tim, hen.
- Dị ứng thuốc.
- Chấn thương mắt trước đây.
- Đã phẫu thuật mắt lần nào chưa.
- Từng gây mê và có vấn đề gì không.
- Khả năng nằm yên trong thời gian mổ, nếu bạn hay ho hoặc đau lưng.
Điểm cuối đáng nói. Nếu bạn khó nằm ngửa lâu hoặc hay ho, hãy nói trước để bác sĩ chuẩn bị.
Xét nghiệm trước mổ
Tuỳ cơ sở và tuỳ tình trạng của bạn, có thể cần một số xét nghiệm. Hãy làm đúng theo chỉ định và mang kết quả tới đúng hẹn.
Về phương pháp vô cảm
Phần lớn ca mổ được thực hiện với gây tê, người bệnh vẫn tỉnh. Hãy hỏi rõ phương pháp sẽ dùng cho bạn, có cần nhịn ăn không, và bạn cần làm gì trong lúc mổ.
Sắp xếp trước ngày mổ
- Người đưa đi và đón về, vì bạn không được tự lái xe.
- Người ở cùng trong ngày đầu nếu bạn sống một mình.
- Lấy sẵn thuốc theo đơn, đừng đợi sau mổ mới đi mua.
- Chuẩn bị kính râm để đeo khi về.
- Dọn nhà cho gọn, để đồ hay dùng trong tầm tay.
- Chuẩn bị đồ ăn sẵn cho vài ngày đầu.
Nhỏ thuốc trước mổ
Nhiều trường hợp được kê thuốc nhỏ trong những ngày trước mổ. Hãy làm đúng lịch, vì đây là phần chuẩn bị cho ca mổ. Nếu bạn quên hoặc chưa rõ cách nhỏ, hãy hỏi lại thay vì bỏ qua.
Buổi sáng ngày mổ
- Làm theo đúng hướng dẫn về ăn uống.
- Uống thuốc mà bác sĩ đã dặn phải tiếp tục.
- Không trang điểm, không dùng nước hoa.
- Mặc quần áo rộng, dễ mặc.
- Mang theo giấy tờ, thẻ bảo hiểm và hồ sơ.
- Đến sớm hơn giờ hẹn.
Báo nếu bạn bị ốm
Nếu trước ngày mổ bạn bị cảm, sốt, ho nhiều, hoặc mắt đỏ, hãy báo ngay. Việc hoãn lại là bình thường và là quyết định đúng. Đừng giấu để mổ cho kịp lịch.
Hỏi trước về ngày mổ
- Ca mổ kéo dài khoảng bao lâu.
- Em có phải nằm viện không.
- Sau mổ bao lâu thì được về.
- Khi nào tái khám lần đầu.
- Dấu hiệu nào thì phải quay lại ngay.
- Gọi số nào ngoài giờ.
Hãy ghi lại câu trả lời, vì sau mổ bạn sẽ không nhớ hết.
Tóm lại
Kết quả phụ thuộc nhiều vào chuẩn bị: đo đạc kỹ, chọn thấu kính phù hợp với sinh hoạt của bạn, khai báo đầy đủ thuốc và tiền sử, và không tự ngưng thuốc nào. Sắp xếp người đưa về, lấy thuốc trước, và ghi lại số gọi ngoài giờ cùng dấu hiệu cần quay lại ngay.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao phải đo nhiều lần trước mổ?
Vì công suất thuỷ tinh thể nhân tạo được tính dựa trên các số đo của chính mắt bạn. Đo chính xác quyết định thị lực sau mổ, nên bước này được làm cẩn thận.
Đang dùng thuốc chống đông thì có mổ được không?
Hãy nói rõ với bác sĩ mắt và với bác sĩ đã kê thuốc. Đừng tự ngưng. Họ sẽ phối hợp để quyết định phương án an toàn cho bạn.
Chọn loại thuỷ tinh thể nào thì tốt?
Không có loại tốt nhất cho mọi người. Lựa chọn phụ thuộc vào mắt bạn, nhu cầu sinh hoạt và các bệnh mắt kèm theo. Hãy nghe bác sĩ giải thích ưu nhược điểm từng loại.
Có phải nhịn ăn trước mổ không?
Tuỳ phương pháp vô cảm được dùng. Hãy hỏi rõ khi đặt lịch và làm đúng theo khoảng thời gian được dặn.